به گزارش روشنای راه، سرهنگ رسول جلیلیان با اشاره به گسترش استفاده از اینترنت، شبکه‌های اجتماعی، پیام‌رسان‌ها و خدمات بانکی برخط اظهار کرد: فضای مجازی بخش مهمی از فعالیت‌های روزمره مردم را دربرگرفته و در کنار فرصت‌ها و امکانات گسترده، زمینه‌هایی برای سوءاستفاده مجرمان نیز فراهم کرده است؛ ازاین‌رو، آگاهی کاربران و ارتقای مهارت استفاده ایمن از خدمات دیجیتال اهمیت فراوانی دارد.
وی با تشریح روش‌های روان‌شناختی مجرمان سایبری افزود: یکی از شیوه‌های رایج کلاهبرداری، مهندسی اجتماعی است؛ روشی که در آن مجرمان با شناخت رفتار و واکنش‌های طبیعی افراد، پیام‌هایی طراحی می‌کنند تا احساسات مخاطب را تحریک کرده و فرصت بررسی منطقی موضوع را از او بگیرند.
رئیس پلیس فتا البرز، پیام‌های هشداردهنده درباره مسدود شدن حساب بانکی یا کاربری را نمونه‌ای از این ترفندها دانست و گفت: هدف از ارسال چنین پیام‌هایی، ایجاد نگرانی و وادار کردن مخاطب به اقدام فوری است. کاربران باید به‌جای کلیک عجولانه روی لینک‌های درج‌شده در پیام، موضوع را از طریق وب‌سایت یا راه‌های ارتباطی رسمی و مستقلی که از اعتبار آن‌ها اطمینان دارند، پیگیری کنند.
جلیلیان با اشاره به سوءاستفاده از اعتماد افراد به دوستان، همکاران و آشنایان ادامه داد: گاهی کلاهبرداران با استفاده از تصاویر، عنوان‌ها یا حساب‌های کاربری جعلی و حتی حساب‌های به‌دست‌آمده از دیگران، درخواست‌هایی برای دریافت رمز، اطلاعات شخصی یا دسترسی به حساب‌ها مطرح می‌کنند. در چنین شرایطی، صرف مشاهده نام و تصویر یک فرد آشنا برای اعتماد کردن کافی نیست و لازم است هویت درخواست‌کننده از راهی مطمئن بررسی شود.
وی همچنین درباره پیشنهادهای سرمایه‌گذاری با سودهای غیرمتعارف هشدار داد و تصریح کرد: وعده کسب درآمد بالا با کمترین هزینه یا بدون ریسک، می‌تواند پوششی برای فریب کاربران باشد. بررسی اعتبار ارائه‌دهنده پیشنهاد، ارزیابی منطقی بودن وعده‌ها و پرهیز از تصمیم‌گیری هیجانی، از اقداماتی است که احتمال گرفتار شدن در دام این‌گونه کلاهبرداری‌ها را کاهش می‌دهد.
رئیس پلیس فتا استان البرز با تأکید بر اینکه احساسات انسان‌دوستانه نیز ممکن است هدف سوءاستفاده قرار گیرد، گفت: برخی مجرمان با انتشار پیام‌های تأثیرگذار یا طرح درخواست کمک مالی، مخاطبان را به واریز وجه یا ورود به لینک‌های جعلی ترغیب می‌کنند. حتی اگر درخواست از طرف فردی آشنا مطرح شده باشد، بهتر است پیش از انتقال پول یا ارائه اطلاعات، صحت موضوع به‌صورت مستقیم بررسی شود.
وی ارتقای سواد دیجیتال را یکی از راهکارهای اساسی برای کاهش آسیب‌های فضای مجازی دانست و افزود: استفاده مسئولانه و ایمن از فناوری، مستلزم شناخت تهدیدها، توانایی ارزیابی اعتبار پیام‌ها و آگاهی از روش‌های محافظت از اطلاعات شخصی و مالی است. هرچه کاربران در این زمینه آگاه‌تر باشند، امکان تصمیم‌گیری سنجیده و مقابله با ترفندهای مجرمان سایبری افزایش می‌یابد.
سرهنگ جلیلیان در پایان بر ضرورت رعایت یک اصل ساده اما مؤثر تأکید کرد: پیش از کلیک روی لینک، پاسخ دادن به پیام مشکوک یا پرداخت وجه، لحظه‌ای مکث کنید و منبع پیام را بسنجید. همین فاصله کوتاه میان دریافت پیام و اقدام، می‌تواند فرصتی برای تشخیص فریب و محافظت از دارایی‌ها و اطلاعات شخصی باشد.
