به گزارش روشنای راه، فرامرز کنجوری در یادداشتی تحلیلی با مرور سیر تاریخی نهادهای علمی از جندیشاپور، بیتالحکمه، نظامیهها و رصدخانه مراغه تا دارالفنون، دانشگاه تهران و دانشگاههای امروز، اظهار داشت: میراث علمی ایران حاصل قرنها تلاش برای تولید و انتقال دانش است و پرسش اساسی امروز این است که آیا توانستهایم وارثان شایسته این سرمایه گرانبها باشیم یا خیر.
وی دانشگاه را یکی از مهمترین نهادهای اثرگذار در حکمرانی، توسعه اقتصادی و پیشرفت فناوری دانست و افزود: در کشورهای توسعهیافته، دانشگاه محلی برای نقد علمی، ارائه راهکارهای تخصصی و تربیت مدیران و نخبگان آینده است. همچنین نقش دانشگاه در توسعه اقتصاد دانشبنیان، ارتباط با صنعت، کارآفرینی و تربیت نیروی انسانی متخصص، نقشی غیرقابل جایگزین محسوب میشود.
این عضو هیأت علمی دانشگاه خوارزمی با اشاره به جایگاه دانشگاه در تولید و بومیسازی فناوریهای نوین تصریح کرد: هرچند شرکتهای بزرگ فناوری امروز سهم مهمی در توسعه تکنولوژی دارند، اما شکلگیری ایدههای نوآورانه و تربیت نیروهای متخصص همچنان از بستر دانشگاه آغاز میشود و این نهاد علمی نقش محوری خود را در هدایت مسیر پیشرفت حفظ کرده است.
کنجوری در ادامه با اشاره به برخی چالشهای موجود در نظام آموزش عالی کشور خاطرنشان کرد: بخشی از ظرفیتهای دانشگاهی به دلیل ضعف ارتباط میان نظام آموزشی و نیازهای واقعی بازار کار و صنعت بهدرستی به کار گرفته نمیشود و همین مسئله موجب شده برخی فارغالتحصیلان به مشاغل غیرمرتبط روی آورند یا مسیر مهاجرت را انتخاب کنند.
وی با بیان اینکه فاصله میان جایگاه آرمانی دانشگاه و وضعیت فعلی آن نیازمند آسیبشناسی جدی است، اظهار داشت: استادان، دانشجویان و کارکنان سه رکن اصلی دانشگاه هستند و هرگونه بیتوجهی به نیازها و مطالبات آنان میتواند بر کارآمدی نظام آموزش عالی تأثیر منفی بگذارد.
عضو هیأت علمی دانشگاه خوارزمی همچنین موضوع ترمیم حقوق اعضای هیأت علمی را صرفاً یک مطالبه صنفی ندانست و افزود: این مسئله در واقع بازتابی از نگاه جامعه به ارزش دانش، آموزش و سرمایه انسانی است. در کنار آن باید به وضعیت رفاهی دانشجویان و امنیت شغلی و معیشتی کارکنان دانشگاه نیز توجه ویژه شود.
وی تأکید کرد: نگاه انتقادی به وضعیت آموزش عالی به معنای نادیده گرفتن دستاوردها نیست، بلکه تلاشی برای جلوگیری از فرسایش تدریجی سرمایههای علمی و انسانی کشور است؛ سرمایههایی که نقش تعیینکنندهای در آینده توسعه ایران دارند.
کنجوری در پایان با اشاره به تجربه تاریخی تمدنها گفت: تاریخ علم نشان میدهد جوامعی که دانش و دانشپژوهان را ارج نهادهاند، مسیر پیشرفت را با موفقیت طی کردهاند و در مقابل، غفلت از علم و دانشگاه همواره زمینهساز افول و عقبماندگی بوده است. از این رو بازنگری در اولویتها و سرمایهگذاری متوازن بر استادان، دانشجویان و کارکنان دانشگاهها، نه یک هزینه، بلکه سرمایهگذاری برای آینده کشور محسوب میشود.
