به گزارش روشنای راه؛

مائده کوهی؛ روایت یک دهه جست‌وجو در جهان هنر

مائده کوهی، هنرمند و پدیدآورنده «هنر آغاز می‌شود»، در گفت‌وگویی تفصیلی از مسیر بیش از ۱۰ ساله خود در عرصه هنرهای تجسمی سخن گفت؛ مسیری که از رئالیسم آغاز شد و به کوبیسم رسید و اکنون در پیوندی عمیق با معماری و موسیقی ادامه دارد.

کوهی با اشاره به آغاز فعالیت حرفه‌ای خود اظهار کرد: سال‌های نخست، شیفته بازنمایی دقیق جهان بودم. نور، بافت چهره‌ها و جزئیات برایم اهمیت بسیاری داشت. تلاش می‌کردم جهان را همان‌گونه که دیده می‌شود ثبت کنم؛ همان رویکردی که رئالیسم دنبال می‌کند.

وی ادامه داد: اما به‌مرور دریافتم واقعیت تنها آن چیزی نیست که چشم می‌بیند. حقیقت لایه دارد، زاویه دارد و در بستر زمان معنا پیدا می‌کند. همین نگاه باعث شد آرام‌آرام به سمت کوبیسم کشیده شوم؛ سبکی که برای من صرفاً یک شیوه اجرایی نیست، بلکه نوعی نگاه کردن به جهان است.

به گفته این هنرمند، کوبیسم امکانی فراهم می‌کند تا جهان از چندین زاویه به‌طور همزمان دیده شود. در کوبیسم، فرم‌ها می‌شکنند تا حقیقت کامل‌تر دیده شود. تکه‌تکه شدن تصویر به معنای از هم گسیختگی نیست، بلکه راهی برای عمق‌بخشیدن به ادراک است.

کوهی در این مسیر دو مجموعه مستقل خلق کرده است؛ آثاری که هر یک نمایانگر مرحله‌ای از بلوغ فکری و هنری او هستند.

«بازتاب نرگس»؛ ادای دین به مادری که چراغ راه بود

نخستین مجموعه او با عنوان «بازتاب نرگس»، ادای احترامی است به مادرش، نرگس، که به گفته این هنرمند نقشی بنیادین در شکل‌گیری مسیر حرفه‌ای‌اش داشته است.

کوهی با تأکید بر اهمیت حمایت‌های خانوادگی گفت: اگر مادرم نبود، شاید هیچ‌گاه جرأت نمی‌کردم هنر را جدی دنبال کنم. او نخستین کسی بود که به من ایمان داشت؛ حتی زمانی که خودم هنوز مطمئن نبودم. این مجموعه تنها یک پروژه هنری نبود، بلکه آینه‌ای از عشقی بود که همواره پشت من ایستاد.

وی افزود: هر اثر در این مجموعه انعکاسی از نوری است که مادرم در زندگی من روشن کرد.

«رحم زمان»؛ مواجهه‌ای تحلیلی با مفهوم زمان و فرم

دومین مجموعه کوهی با عنوان «رحم زمان»، ادامه مسیر بلوغ هنری او محسوب می‌شود؛ مجموعه‌ای که در آن مفهوم زمان همچون فرم، قابل شکستن، تحلیل و بازسازی است.

این هنرمند که هم‌اکنون دانشجوی معماری است، درباره تأثیر این رشته بر آثارش گفت: تحصیل در معماری باعث شد نگاه هندسی‌تر و ساختارمندتری به فرم داشته باشم. معماری و کوبیسم برای من دو زبان مکمل‌اند؛ هر دو درباره فضا، حجم، شکستگی و نظم پنهان در دل آشوب سخن می‌گویند.

به گفته وی، «رحم زمان» حاصل سال‌ها مطالعه، تجربه و نگاه تحلیلی به فضا و حجم است؛ مجموعه‌ای که پیوند میان هنرهای تجسمی و معماری را به‌خوبی نمایان می‌کند.

هنر؛ حرفه‌ای دشوار اما پناهگاهی برای روح

کوهی هنر را نه صرفاً یک شغل، بلکه مسیری برای فهم جهان و حتی درکی عمیق‌تر از هستی توصیف کرد و گفت: هنر شغل آسانی نیست. درآمد ثابت ندارد و گاه حتی ساده‌ترین نیازهای مادی را هم تأمین نمی‌کند. اما هنر چیزی را سیراب می‌کند که هیچ حرفه دیگری توان آن را ندارد؛ روح و اندیشه انسان را.

وی خطاب به نسل جوان‌تر هنرمندان تأکید کرد: اگر هنر را برای پول انتخاب کنید، خیلی زود خسته می‌شوید. اما اگر آن را برای آرامش درونی و برای ساختن خودتان برگزینید، هنر به پناهگاهی تبدیل می‌شود که همیشه می‌توانید به آن بازگردید.

این هنرمند با اشاره به تجربه شخصی خود در تغییر سبک از رئالیسم به کوبیسم گفت: تغییر مسیر ضعف نیست، نشانه رشد است. هنر زمانی زنده است که از درون بجوشد، نه آن‌که حاصل تقلید باشد.

وی همچنین بر ضرورت صبوری در مسیر حرفه‌ای تأکید کرد و افزود: هیچ مجموعه‌ای یک‌شبه ساخته نمی‌شود و هیچ هنرمندی ناگهانی شناخته نمی‌شود. گاهی یک حمایت کوچک، یک جمله دلگرم‌کننده، می‌تواند چراغ مسیر باشد.

کوهی در بخش دیگری از سخنان خود از خانواده، دوستان، استادان و تمامی همراهانش قدردانی کرد و گفت: هر اثر هنری نتیجه یک روح تنها نیست؛ حاصل جهانی کوچک از انسان‌هایی است که باور دارند تو می‌توانی.

وی تأکید کرد: هنر با دست‌های من خلق می‌شود، اما با دل‌های شما زنده می‌ماند.

عود؛ صدای ریشه‌ها و گفت‌وگوی سکوت و صدا

در کنار هنرهای تجسمی، موسیقی نیز جایگاه ویژه‌ای در زندگی این هنرمند دارد. کوهی درباره ساز عود گفت: «عود برای من فقط یک ساز نیست؛ صدای ریشه‌هاست. سازی که وقتی در آغوشش می‌گیرم، انگار تاریخ، درد، عشق و سکوت شرق را همزمان لمس می‌کنم.»

به باور وی، صدای عود میان زمین و آسمان معلق است؛ نه کاملاً اندوهگین و نه صرفاً شاد، بلکه عمیق و تأمل‌برانگیز. «در موسیقی عود، سکوت به اندازه صدا اهمیت دارد. فاصله میان دو نُت همان‌قدر معنا دارد که خود نُت‌ها.»

کوهی عود را سازی می‌داند که در عین ریشه‌داشتن در سنت، ظرفیت معاصر شدن دارد و می‌تواند هم روایتگر دستگاه‌های کهن باشد و هم زبان امروز را سخن بگوید.

این هنرمند در پایان گفت: بعد از ۱۰ سال فعالیت، هنوز هر بار که قلم یا قلم‌مو را در دست می‌گیرم، احساس می‌کنم دوباره متولد می‌شوم. امیدوارم هنرمندان جوان نیز این تولدهای بی‌پایان را تجربه کنند.

مائده کوهی اکنون مسیر خود را با پیوندی میان نقاشی، معماری و موسیقی ادامه می‌دهد؛ مسیری که در آن شکستن فرم‌ها، بازآفرینی زمان و شنیدن صدای درون، سه ضلع اصلی یک جهان هنری را شکل داده‌اند.

رزومه حرفه‌ای و بین‌المللی خانم کوهی با ثبت مجموعه‌ای از فعالیت‌های هنری در داخل و خارج از کشور تکمیل شده و آثار وی در محافل تخصصی مورد توجه قرار گرفته است.

بر اساس اعلام منابع هنری، مجموعه «بازتاب نرگس» موفق به دریافت گواهی کارشناسی آثار از یک آرت‌گالری معتبر بین‌المللی شده که نشان‌دهنده ارزیابی تخصصی و تأیید کیفی این آثار در سطح جهانی است.

در کارنامه تألیفات این هنرمند، سه عنوان شاخص به چشم می‌خورد؛ کتاب «هنر آغاز می‌شود...» که پیش‌تر منتشر شده، اثر «هنرمندان نوظهور آسیا» که انتشار یافته و کتاب «آسیای خلاق» که مراحل پایانی انتشار را طی می‌کند. این آثار با رویکرد معرفی جریان‌های نوین هنری و ظرفیت‌های خلاقانه هنرمندان آسیایی تدوین شده‌اند.

همچنین مجموعه «بازتاب نرگس» به دو زبان فارسی و انگلیسی ترجمه شده که زمینه معرفی گسترده‌تر آثار این هنرمند در محافل بین‌المللی و تعامل مؤثرتر با مخاطبان جهانی را فراهم ساخته است.

کارنامه حرفه‌ای خانم کوهی، با اتکا به فعالیت‌های پژوهشی، هنری و انتشار آثار مکتوب، بیانگر رویکردی منسجم در مسیر توسعه هنر معاصر و حضور فعال در عرصه‌های بین‌المللی است.

در پایان، یاد و نام شادروان عرفان سلامتی، تهیه‌کننده سه مجموعه یادشده که تلاش‌های ارزنده‌ای در حمایت از هنرمندان، جامعه هنری استان البرز و همکاری با مجموعه‌های فرهنگی از جمله اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی داشته‌اند، گرامی داشته می‌شود. از مخاطبان و اهالی فرهنگ و هنر تقاضا می‌شود با قرائت فاتحه‌ای، یاد و خاطره آن مرحوم را زنده نگه دارند و روح ایشان را شاد کنند.