کامران رضایی، مدیر مطالعات تالاب صالحیه:
احیای تالاب صالحیه نیازمند همکاری جوامع محلی و اصلاحات زیربنایی
مدیر مطالعات تالاب صالحیه با اشاره به کاهش بارندگیها در استان البرز، تأثیر آن بر وضعیت آبگیری تالاب صالحیه را نگرانکننده دانست و گفت: میزان بارشها در استان امسال نسبت به میانگین بلندمدت حدود ۵۰ تا ۵۵ درصد کاهش داشته است که این موضوع تأثیر مستقیمی بر وضعیت آبگیری تالاب صالحیه داشته است.
به گزارش روشنای راه، کامران رضایی اظهار کرد: بارشهای اخیر استان البرز در مقایسه با سایر استانهای کشور کمتر بوده و بیشتر به صورت برف در آمده است. به همین دلیل، حجم قابل توجهی از آب به تالاب وارد نشده و پیشبینی میشود که فقط در ماههای آینده با ذوب برفها، بخشی از تالاب به صورت مقطعی مشروب شود.
وی افزود: با وجود ورود مقطعی آب، حتی این میزان آب نیز به قلب تالاب نخواهد رسید. جاده زهکش و کانال زهکشی موجود مانع از انتقال آب به بستر اصلی تالاب شده و عمدتاً این آبها در محدوده جاده زهکش و فرودگاه آزادی تجمع میکنند. در نتیجه، کانونهای اصلی ریزگرد که در قلب تالاب قرار دارند، از این آبها بیبهره میمانند.
رضایی با مقایسه وضعیت فعلی تالاب با سالهای گذشته اظهار کرد: در همین مقطع زمانی در سالهای قبل، پهنه آبی تالاب وضعیت بهتری داشت و اگر امسال خشکسالی ادامه یابد، وضعیت تالاب صالحیه در فصل تابستان بحرانیتر خواهد شد.
وی در ادامه توضیح داد: آبگیری طبیعی تالاب تنها در بخش بالادست جاده زهکش و به دور از قلب تالاب اتفاق میافتد. در حال حاضر، در قسمت پاییندست که کانون ریزگردها در آنجا واقع است، عملاً آبگیری مؤثری انجام نمیشود.
رضایی با اشاره به علتهای اصلی خشکسالی تالابها گفت: برخلاف باور عمومی، نقش اقلیم و بارندگیها در وضعیت فعلی تالابها کمتر از پنج درصد است و عامل اصلی بحران تالابها، اقدامات انسانی از جمله برداشت بیرویه آبهای سطحی و زیرزمینی و توسعه چاههای کشاورزی است. وی اضافه کرد که در دهههای اخیر، تعداد چاههای کشاورزی به طور چشمگیری افزایش یافته و موجب برهم خوردن جریانهای هیدرولوژیک طبیعی تالابها شده است.
مدیر مطالعات تالاب صالحیه همچنین از افزایش کانونهای ریزگرد به سمت نظرآباد و افزایش روزهای گرد و غبار هشدار داد و گفت: خشک شدن تالاب صالحیه تهدیدات جدی برای استان البرز و حتی تهران به همراه دارد.
وی همچنین در خصوص تخصیص حقابه زیستمحیطی گفت: حتی در صورت رهاسازی حقابه از سدها، به دلیل وجود کانال زهکش، بیشتر این آبها به بستر اصلی تالاب نمیرسد. برای احیای تالاب، باید اصلاحات اساسی در کانال زهکش و جاده آن انجام شود.
رضایی در پایان تأکید کرد که احیای تالاب صالحیه نیازمند همکاری جوامع محلی است و باید اقداماتی مانند پلمب چاههای غیرمجاز، نصب کنتورهای هوشمند و محدودسازی کشاورزی سنتی در اطراف تالاب پیگیری شود.